Gmina Lubień
Gmina Lubień stanowi bramę wlotową od strony Krakowa na teren byłego województwa nowosądeckiego, położoną na trasie Kraków-Zakopane, wzdłuż drogi E-7 - popularnej "Zakopianki". Jej teren obejmuje pasmo Beskidu Wyspowego i Beskidu Średniego. Od północy graniczy z Gminą Pcim, od południa z Gminą Rabka, od zachodu z Gminą Jordanów, a od wschodu z Gminą Mszana Dolna. Gmina Lubień zajmuje obszar o powierzchni 7501 ha. Zamieszkuje ją ok. 9000 mieszkańców. Powstała ona w 1973 roku - na skutek reform administracyjnych - a w jej skład weszły 4 wsie: Lubień, Tenczyn, Krzeczów i Skomielna Biała. Każda wieś podzielona jest na role, których w sumie w całej gminie jest 123.
Gmina Lubień jest w stu procentach zgazyfikowana. Obecnie przygotowuje się dokumentacje dotyczące kanalizacji całej gminy. Położenie poszczególnych wsi Gminy Lubień w dolinach śródgórskich stwarza korzystny mikroklimat. Pasma górskie i szerokie pasma lasów zapewniają dobre warunki biometeorologiczne. Oprócz klimatu- bogactwem naszej Gminy są piekne krajobrazy. Tworzą je łagodne góry i wzniesienia, porośnięte w górnych partiach lasami, z bogatym poszyciem. Środkowe i dolne części stoków pokryte są łąkami i polami uprawnymi, tworząc krajobraz charakterystyczny dla podgórskich miejscowości. Malowniczo położone rzeki i liczne potoki wzbogacają turystyczno-wypoczynkowe walory naszej Gminy.
Stosunkowo łatwo dostępne góry, otaczające Gminę Lubień, wraz z urozmaiconą rzeźbą terenu i bogatą szatą roślinną, tworzą doskonałe warunki do uprawiania turystyki, rekreacji oraz różnych form czynnego wypoczynku. Do najbardziej atrakcyjnych zakątków naszej Gminy należy np. wieś Krzeczów, której osiedla podnoszą się aż na stoki Zembalowej - 858 m n.p.m. Przez Gminę Lubień prowadzą ważne drogowe szlaki komunikacyjne: droga Kraków - Chyżne/Zakopane i droga Wadowice - Nowy Sącz.
Historia
O najdawniejszych czasach dzisiejszej Gminy Lubień i jej okolic wiemy bardzo mało. Prawdopodobnie ok. 1200-400 r. p.n.e., w okresie łużyckim, tereny te były zamieszkane, o czym świadczą znalezione w dolinie Raby skorupy naczyń, krzesiwo i kamienny toporek, znajdujący się w Muzeum Archeologicznym w Krakowie. Z niewyjaśnionych przyczyn ok. 400 r. tereny te opustoszały i do XIV wieku nikt się tu nie osiedlał. W tym czasie, od Myślenic po Tatry, rozciągała się Puszcza Karpacka, przecinał ją tylko trakt z Krakowa na Węgry - biegnący m.in. przez wsie naszej Gminy. Znajdowali w niej schronienie różni awanturnicy - do dziś zachowało się 31 głazów z wyrytymi oznaczeniami zbójnickimi - np. na Klimasie, czy na Szczeblu.
Pierwsze wzmianki w źródłach historycznych pojawiają się w roku 1360 - Kazimierz Wielki wystawił wówczas przywilej lokacyjny Mikołajowi z Uścia. W ten sposób osadzono wieś Lubień. Nazwa tej wsi wg historyków pochodzi od nazwy łąk (Ląki Lubien wymieniane są w źródłach historycznych przy lokalizacji Pcimia; słowo "lub" w języku starosłowiańskim oznaczało - mokry, wilgotny). Według legendy - od faktu, iż Kazimierz Wielki bardzo lubił przyjeżdżać tu na polowania.
Początki Krzeczowa szacuje się na XV wiek, zaś Tenczyn źródła historyczne wymieniają w 1581 r., chociaż w tym czasie była to już rozległa wieś. To, oraz fakt, iż pierwotnie nazywała się Toporów - na pewno od herbu założycieli, Toporów - Tenczyńskich, świadczy o tym, iż początki Tenczyna nie są późniejsze niż początki Krzeczowa. To samo źródło przekazuje też wzmiankę o Skomielnej Białej, lokowanej przez ród Jordanów z Zakliczyna.
Wsie naszej gminy, aż do roku 1772, należały do kasztelanii krakowskiej, ta zaś wchodziła w skład własności królewskiej. O latach 1655-1660 wiadomo niewiele. Istnieją tylko przekazy ustne o "potopie szwedzkim" oraz legenda o królu Janie Kazimierzu, którego podobno na Smugawie napadli Szwedzi. Obronili go lubieńscy chłopi, za co zostali obdarowani przez króla lasami Klimas i Szczebel. W VII wieku głośno było o wsiach naszej gminy za sprawą walki chłopów z uciskiem feudalnym. Po pierwszym rozbiorze Polski nasze wsie oficjalnie dostały się pod panowanie austriackie.
Za panowania Austriaków Lubień, Tenczyn i Krzeczów stanowiły część własności kameralnej (własności monarchy), jednak Tenczyn i Lubień przeszły później w prywatne ręce, sprzedane w 1777 roku księżnie Franciszce Krasińskiej. Kolejne wzmianki o wsiach naszej gminy pojawiaja się dopiero po I wojnie światowej - dotyczyły one walk klasowych, prowadzonych przez ruch ludowy. Miał on bardzo lewicowy charakter, zwłaszcza po powstaniu w 1931 roku Stronnictwa Ludowego. Dość sporo informacji jest natomiast o losach naszej wsi podczas II wojny światowej. Dla naszej gminy wojna zaczęła się 3 września, kiedy to do Skomielnej Białej wkroczyli Niemcy, paląc zabytkowy kościółek z 1550 roku. 4 września wkroczyli do Lubnia - paląc zabytkowy kościół, plebanię oraz ok. 160 domów. Zginęło wówczas 9 ludzi. 20 czerwca 1943 roku miała miejsce pacyfikacja Krzeczowa, która objęła również część Tenczyna (zwaną Krzeczówką) i część Lubnia (zwaną Smugawą i Górniówką). W wyniku pacyfikacji zginęło 20 osób w Krzeczowie - przetrzymywanych w szkole, a później rozstrzelanych na pobliskim cmentarzu, aresztowano 6 osób. W tym m.in. proboszcza krzeczowskiego - ks. Leopolda Bukowskiego i proboszcza lubieńskiego - ks. Antoniego Wądrzyka, który zginął później w Gross Rosen. Według relacji ludzi pacyfikacja była skutkiem działalności kolaboranta, Polaka w randze kapitana. To jedyne wytłumaczenie nagłej pacyfikacji i śmierci tylu osób.
www.lubien.pl- Zapraszamy!

